نرخ بهره چیست؟ | رابطه تورم با نرخ بهره

نرخ بهره به هزینه ای گفته می شود که بابت جبران یا جلوگیری از کاهش ارزش پول پرداخت می شود. شما هنگام دریافت وام نرخ سود یا بهره ای را به بانک ها می پردازید که این مبلغ برای جلوگیری از کاهش ارزش پول در آینده است. بانک های مرکزی با توجه به میزان تورم در کشور نرخ بهره را تعیین می کنند. نرخ بهره یکی از مهم ترین مفاهیم اقتصادی است که می تواند در مدیریت تورم نقش ایفا کند. شما با سپرده گذاری پول در بانک مبلغی را به عنوان سود دریافت می کنید یا با دریافت وام، مبلغی را به عنوان سود باید به بانک بپردازید که به آن نرخ بهره می گویند. البته باید بدانید که مفهوم نرخ بهره بسیار گسترده تر از سود بانکی است و این نرخ با اختصاص یافتن به عملکرد پول در وام های بانکی و جریانات مالی نقش ایفا می کند. اکنون که با نرخ بهره آشنا شدید به سراغ معرفی انواع بهره و نحوه ی محاسبه ی آن ها می رویم و به مهم ترین سوالات رایج پیرامون نرخ بهره پاسخ می دهیم. با توکنیکو همراه باشید…

تعریف بهره مرکب چیست؟

نرخ بهره می تواند به دو شکل مرکب یا ساده باشد. در بهره ی ساده شما مبلغی را بابت عملکرد پول دریافت یا پرداخت می کنید. اما در بهره مرکب ابتدا مبلغ به اصل سرمایه تعلق می گیرد و در نوبت های بعدی علاوه بر اصل دارایی، به بهره هایی که در دوره های قبل پرداخت شده نیز سود تعلق می گیرد. بهره مرکب را می توان به عنوان «بهره بر سود» در نظر گرفت. وام هایی که دارای بهره مرکب هستند بازپرداختشان سخت تر بوده و شما باید در هر قسط مبلغ بیشتری را بپردازید. همچنین سپرده بانکی با بهره مرکب می تواند سود بیشتری به شما بدهد.

بیشتر بدانید :
سود مرکب چیست؟ محاسبه ی دقیق آن

نرخ بهره چگونه محاسبه می شود؟

هنگام دریافت وام یا سرمایه گذاری در نهاد های مالی، یکی از مهم ترین سوالات این است که نرخ بهره را چگونه محاسبه کنیم؟ پاسخ به این سوال بسیار مهم است زیرا میزان بهره مشخص می کند که سود شما از سرمایه گذاری چقدر است و پول شما تا چه حد می تواند در مقابل تورم با ارزش بماند. برای محاسبه نرخ بهره ساده از فرمول زیر استفاده باید کنید:

فرمول محاسبه نرخ بهره ساده: سود = مبلغ اولیه × نرخ بهره × مدت زمان

اما برای محاسبه نرخ بهره مرکب نیاز به افزودن میزان بهره به سود های حاصل از دوره های قبلی در سرمایه گذاری دارید و نیازمند استفاده از فرمول زیر هستید:

فرمول محاسبه نرخ بهره مرکب: مبلغ نهایی = مبلغ اولیه × (1 + نرخ بهره)^تعداد دوره‌ها

آیا سود بانکی همان نرخ بهره است؟

با اینکه نرخ سود بانکی با نرخ بهره تشابهاتی دارند و هر دو برای عملکرد پول مورد پرداخت قرار می گیرند، اما نباید این دو مفهوم را یکی دانست. نرخ سود بانکی معمولاً فقط به سودی گفته می شود که بانک به سپرده گذاران پرداخت می کند اما نرخ بهره یک مفهوم بسیار گسترده محسوب می شود که موارد مهمی از جریانات مالی همچون بهره وام، سود سپرده، سود اوراق قرضه و سایر هزینه های مالی را در بر می گیرد.

نرخ بهره چه نقشی در اقتصاد دارد؟

نرخ بهره در مدیریت تورم و کنترل جریان نقدینگی نقش بسیار مهمی دارد. با تعیین میزان بهره می توان به رفتار مالی افراد و سرمایه گذاران جهت داد. بانک های مرکزی به ویژه بانک فدرال رزور در آمریکا با تغییرات نرخ بهره می توانند تصمیماتی برای جلوگیری از رشد تورم یا مقابله با رکود اقتصادی اتخاذ کنند. با کاهش بهره میزان نقدینگی در بازار افزایش پیدا می کند و روند معاملات سرعت می گیرد. این نوع از تصمیم سیاسی و اقتصادی جزو سیاست های انبساطی بانک های مرکزی به حساب می آید که معمولاً در زمان رکود اقتصادی گرفته می شود.

همچنین با کاهش نرخ بهره امکان دریافت وام ساده تر شده و افراد به پول نقد راحت دسترسی پیدا می کنند. اما از طرف دیگر سیاست های انبساطی در صورتی که بیش از حد ادامه یابند باعث رشد تورم می شوند. از همین جهت بانک های مرکزی برای مهار تورم با افزایش نرخ بهره تغییرات مهمی را در جریان نقدینگی ایجاد می کنند. در این مواقع میزان سرمایه گذاری در دارایی های مختلف کاهش پیدا می کند و سرمایه گذاران به سراغ خرید اوراق قرضه می روند تا با ارائه دارایی خود به عنوان وام به موسسات مالی و بانک ها به سود ویژه ای برسند. بنابراین افزایش بهره باعث می شود افراد و سرمایه گذاران بیشتر ترغیب به سپرده گذاری در بانک ها شوند و همین موضوع تورم را کاهش می دهد.

بیشتر بدانید :
رابطه نرخ بهره و طلا چیست و چگونه بر قیمت طلا تاثیر می‌گذارد؟

بهره خالص و ناخالص چیست؟

بهره خالص به بهره ای گفته می شود که آن را پس از کسر مالیات، کارمزد و سایر هزینه های بانکی لحاظ می کنند. اما بهره ناخالص همان نرخ بهره است که از آن کارمزد بانکی و مالیات را کسر نکرده اند. بهره ناخالص همواره از بهره خالص بیشتر است. شما برای اینکه بدانید سود خالص شما چقدر است، باید هزینه های بانکی و هزینه های مازاد را از میزان بهره کم کنید. برا مثال شما با خرید اوراق قرضه یا سپرده گذاری بهره ناخالص 5 درصدی دریافت می کنید که به آن مالیات 25 درصدی تعلق می گیرد، در این صورت بهره خالص شما به 3.75 درصد خواهد رسید.

نرخ بهره فدرال رزرو چیست؟

بهره فدرال رزور به سود و هزینه ای اشاره دارد که بانک های تجاری طبق آن می توانند ذخایر اضافی خود را به صورت وام کوتاه مدت بین یکدیگر تبادل کنند. با این که بهره فدرال رزور به نرخ سود وام های بین بانکی مربوط می شود اما به عنوان یک نرخ پایه و مرجع برای تعیین نرخ های بهره دیگر در اقتصاد کاربرد پیدا کرده است. بسیاری از وام های تجاری با توجه به سیاست های بانک فدرال رزور میزان سودشان مشخص می شود.

چه عواملی باعث کاهش یا افزایش نرخ بهره می شوند؟

مهم ترین عواملی که بر روی تعیین میزان بهره تاثیر گذار هستند شامل مواردی همچون تورم، رکود اقتصادی، تنش های سیاسی و اقتصادی می شوند. تورم مهم ترین عامل تاثیر گذار بر نرخ بهره به شمار می آید. زمانی که تورم در سطح عمومی افزایش پیدا می کند، بانک های مرکزی با افزایش میزان بهره و کاهش عرضه پول سعی می کنند تورم را کنترل کرده و سرمایه گذاران و مردم را به حفظ پول نقد و سپرده گذاری ترغیب کنند.

اما زمانی که رکود اقتصادی رخ می دهد و جریان معاملات در بازار های مالی بسیار کند شده است، دولت ها با کاهش نرخ بهره و افزایش عرضه پول سعی می کنند به روند معاملات سرعت ببخشند تا دارایی های مالی رشد مناسبی را تجربه کنند. مهم ترین عاملی که سبب می شود رکود اقتصادی یا تورم به وجود بیاید، تنش های سیاسی و بحران های اقتصادی است. با سوء مدیریت در تصمیم گیری های مالی یا با بحران هایی همچون جنگ، همواره معضلاتی همچون تورم و رکود اقتصادی به وجود می آیند.

در انتها امیدواریم این مقاله از توکنیکو به خوبی شما را با تعریف بهره و انواع آن آشنا کرده باشد. سعی کردیم که تمامی مباحث مربوط به نرخ بهره را به سادگی برای شما توضیح دهیم تا در کوتاه ترین زمان ممکن بیشترین آشنایی را با نرخ بهره پیدا کنید. پس از خواندن این مقاله می توانید نتیجه بگیرید بهره به میزان سودی گفته می شود که به عنوان عملکرد پول به سپرده گذاری های بانکی، وام و تسهیلات و سایر هزینه های مالی تعلق می گیرد. میزان بهره برای حفظ ارزش پول در مقابل تورم تعیین می شود. تصمیمات و سیاست های بانک مرکزی به ویژه بانک فدرال رزرو در تعیین میزان بهره نقش دارند و کشور ها با توجه به نرخ تورم یا رکود اقتصادی میزان نرخ بهره را برای وام های بانکی، سپرده گذاری، اوراق قرضه و… مشخص می کنند.

« شما با توکنیکو، مورد اعتماد ترین سامانه خرید و فروش آنلاین طلا و نقره در ایران همراه بودید. از طریق مجله توکنیکو می توانید به کاربردی ترین مقالات مالی واقتصادی دسترسی داشته باشید.»